Δύο πρόσφατες διαπιστώσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναδεικνύουν ότι η διαφθορά στην Κύπρο αγγίζει το αδιανόητο.
Πριν μερικούς μήνες, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαπίστωσε παραβίαση της ευρωπαϊκής νομοθεσίας από την Κυπριακή Κυβέρνηση στο πλαίσιο του «Κυπριακού Επενδυτικού Προγράμματος» με πώληση διαβατηρίων, και προς τούτο κίνησε την σχετική διαδικασία για συμμόρφωση. Για χρόνια η Κυβέρνηση απέρριπτε τις ευρωπαϊκές υποδείξεις, μέχρι που η βόμβα έσκασε κι όλοι πλέον μάθαμε τις απατεωνιές και την θεσμική διαφθορά. Επιπρόσθετα, στην έκθεση του Γενικού Ελεγκτή υπήρχε αναφορά για την πώληση κατοικιών σε εύπορους ξένους -στο πλαίσιο του συγκεκριμένου «Επενδυτικού Προγράμματος»- με χαμηλό φορολογικό συντελεστή 5% αντί του κανονικού 19%. Για παράδειγμα, από κατοικία €500.000 (με ανάλογα τ,μ.) προκύπτει όφελος για τον αγοραστή €70.000 εις βάρος του κράτους, με ένα ποσοστό του ενδεχομένως να οφείλεται προς την ΕΕ. Σε διευκρινιστική γραπτή απάντηση της Επιτροπής προς εμένα (που δημοσιοποιήθηκε), καταγράφεται ότι:
α) Η εφαρμογή της φορολογίας 5% στην αγορά ή ανέγερση κατοικίας μέσω του συγκεκριμένου προγράμματος για απόκτηση διαβατηρίου στην Κύπρο, έγινε κατά παράβαση πρωτίστως της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
β) Η «μέθοδος» της Κυβέρνησης δεν τέθηκε για ενημέρωση των αρμοδίων ευρωπαϊκών αρχών, ούτε φυσικά για έγκριση. Η Επιτροπή έλαβε γνώση, μετά που έσκασε η βόμβα.
Το ερώτημα είναι απλό αλλά ουδείς απαντά: Ποιος θα πληρώσει το ποσό προς το κυπριακό κράτος και ενδεχομένως την ΕΕ, το οποίο εκτιμάται σε αρκετές δεκάδες εκατομμύρια; Παρεμπιπτόντως, δεν έπρεπε διερευνηθούν τυχόν ευθύνες των άμεσα αρμοδίων, που ζημίωσαν τα κρατικά έσοδα; Δεν πρέπει να πληρώσουν εκείνοι «που τα έφαγαν»; Η σιωπή προφανώς σημαίνει ότι το ποσό θα «φορτωθεί» στους αθώους φορολογούμενους, οι οποίοι δεν τα «έφαγαν», όπως ο πρώην Υπουργός του ΔΗΣΥ αποφάνθηκε.
Η άλλη ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έπρεπε να είχε προκαλέσει πολιτικό σεισμό, επειδή αφορά την συγκάλυψη μιας τεράστιας παρανομίας με θύμα την κυπριακή κοινωνία. Η Επιτροπή διαπίστωσε, αρχικά το 2013, ότι οι κυπριακές αρχές δεν εφάρμοζαν αποτελεσματικά σχετικές ευρωπαϊκές νομοθεσίες που αφορούν τους καταχρηστικούς όρους και αθέμιτες πρακτικές των τραπεζών. Από τότε, δεν υπήρξε συμμόρφωση, με αποτέλεσμα το τραπεζικό έγκλημα να συνεχίζεται. Σήμερα, η Επιτροπή προχωρά την διαδικασία παραβίασης, επειδή η Κυπριακή Κυβέρνηση αρνείται να συμμορφωθεί, πράγμα που τεκμηριώνουμε και καταγγέλλουμε για χρόνια. Με μια Κυβέρνηση που αρνείται για χρόνια να συμμορφωθεί βάσει της ευρωπαϊκής νομοθεσίας και ένα Ανώτατο Δικαστήριο που αποποιείται για χρόνια την υποχρέωσή του να επιβάλει την ευρωπαϊκή νομοθεσία κατά των τραπεζών (όπως το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποφάνθηκε κατ΄ επανάληψη), δεν μπορεί ένα κράτος να λογίζεται κράτος δικαίου.
Η μάχη αυτή θα είναι εξοντωτική, αλλά στην πολιτική οφείλουμε να υπηρετούμε την αλήθεια και το δίκαιο, ιδίως στα δύσκολα. Το βέβαιο είναι πως τον κατήφορο μπορούν να ανακόψουν μόνο οι πολίτες.
Κώστας Μαυρίδης, Ευρωβουλευτής ΔΗΚΟ (S&D), Πρόεδρος Πολιτικής Επιτροπής για την Μεσόγειο