Προβληματισμό προκαλούν οι αποκαλύψεις ρεπορτάζ του Bloomberg για ρωσική κρατική εταιρεία που μεταφέρει χρήματα μέσω θυγατρικής στην Τουρκία για κατασκευή ενός πυρηνικού σταθμού 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων στις ακτές της Μεσογείου.
Οι αποκαλύψει αυτές αναμφισβήτητα αμβλύνουν τις ανησυχίες ότι το έργο θα μπορούσε να καθυστερήσει από πολεμικές κυρώσεις.
Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η ρωσική εταιρεία Rosatom Corp. έστειλε την περασμένη εβδομάδα περίπου 5 δισεκατομμύρια δολάρια σε εταιρεία κατασκευής με έδρα την Τουρκία, επίσημα γνωστή ως Akkuyu Nuclear JSC, με άλλες δύο παρόμοιες μεταφορές δολαρίων να προγραμματίζονται για αυτήν την εβδομάδα και την επόμενη, σύμφωνα με ανώτερους Τούρκους αξιωματούχους με άμεση γνώση του θέματος.
Η Rosatom ανέφερε σε ανακοίνωσή της πως αν και το εργοτάξιο είναι το μεγαλύτερο του είδους του παγκοσμίως, «οι τρέχουσες συναλλαγές είναι σημαντικά χαμηλότερες» από τα ποσά που ανακοίνωσαν οι Τούρκοι αξιωματούχοι.
Οι ρυθμίσεις χρηματοδότησης για το έργο είναι ιδιωτικές, σύμφωνα με τη Rosatom, η οποία μάλιστα αρνείται να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
H δημιουργία ενός σταθμού ηλεκτροπαραγωγής θεωρείται ζωτικής σημασίας ζήτημα για την Τουρκία, εφόσον θέλει να ικανοποιήσει τις συνεχώς αυξανόμενες ενεργειακές ανάγκες, και εκτιμάται πως θα καλύψει το 10% της εγχώριας ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας μόλις τεθούν σε λειτουργία και οι τέσσερις αντιδραστήρες.
Η Ρωσία και η Τουρκία έχουν οικονομικούς δεσμούς που υφίστανται δεκαετίες πίσω στο χρόνο.
Μάλιστα, ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν φρόντισε να μην αποξενωθεί από το Κρεμλίνο ακόμη και μετά την ρωσική εισβολή ρωσικά στην Ουκρανία, παρά τις σχετικές πιέσεις που δέχτηκε για αυτό από το ΝΑΤΟ.
Το έργο έχει λάβει χρηματοδότηση από τον μεγαλύτερο δανειστή της Ρωσίας, τη Sberbank PJSC, η οποία έχει λάβει κυρώσεις από τις ΗΠΑ και την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και από τη Sovcombank, η οποία έχει επίσης έχει μπει στη λίστα κυρώσεων.
Αξίζει να σημειωθεί, πως η Rosatom, η μοναδική ιδιοκτήτρια του τουρκικού έργου, και η θυγατρική της που είναι επί της ουσίας το εργοστάσιο κατασκευής δεν έχουν λάβει πάντως κυρώσεις.
Τόσο εκπρόσωπος της Akkuyu Nuclear JSC όσο και το Υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών της Τουρκίας αρνήθηκαν να σχολιάσουν στο περιθώριο του ρεπορτάζ.
Η χρηματοδότηση θα καλύψει όλες τις ανάγκες προμηθειών για το έργο Akkuyu τα επόμενα δύο χρόνια, αναφέρουν πάντως Τούρκοι αξιωματούχοι, που ζητούν να μην κατονομαστούν λόγω των προεκτάσεων και της σημασία που παίρνει το θέμα.
Οι εργασίες για τον πρώτο αντιδραστήρα, γνωστό ως Akkuyu 1, ξεκίνησαν το 2018, με τους μηχανικούς να ξεκινούν στο Akkuyu 2 δύο χρόνια αργότερα. Έχουν προγραμματιστεί να ολοκληρωθούν έως το 2026.
